Przejdź do treści
Silnik i napęd Publikacja: Aktualizacja: ok. 4 min czytania Autorka:

Kiedy trzeba wymienić uszczelniacze zaworowe?

Samochód z otwartą maską w warsztacie, z nagłówkiem o uszczelniaczach zaworowych.

Zużyte uszczelniacze zaworowe zdradza zwykle niebieskawy dym po rozruchu po dłuższym postoju albo po hamowaniu silnikiem oraz stopniowy ubytek oleju bez plam pod autem. Sam objaw nie wskazuje jednak winnego: podobnie zachowują się pierścienie, odma i turbina, dlatego wymianę uszczelniaczy warto zlecić dopiero po wykluczeniu innych źródeł.

Jakie są objawy zużytych uszczelniaczy zaworowych?

Objawy narastają powoli, więc łatwo je przeoczyć lub wziąć za normalne zużycie auta. Zwróć uwagę na te sygnały:

  • niebieskawy dym z rury wydechowej tuż po uruchomieniu silnika, zwłaszcza po nocy lub kilku godzinach postoju;
  • dym po zjeździe z góry na hamulcu silnikiem, gdy po chwili wracasz do gazu;
  • ubytek oleju, przy którym nie widać plam pod autem ani wilgoci na silniku;
  • ciemny, tłusty nagar na elektrodach świec zapłonowych po ich wykręceniu;
  • w mocno zaolejonych cylindrach także nierówna praca silnika na biegu jałowym.

Mechanizm jest prosty. Podczas postoju olej powoli sączy się obok zużytego trzonka zaworu do cylindra lub kanału, a po rozruchu spala się razem z mieszanką. W silniku benzynowym przy hamowaniu silnikiem w kolektorze panuje duże podciśnienie, które może zasysać olej wzdłuż trzonków. Niebieskawy odcień odróżnisz od innych barw dymu, sprawdzając, co oznacza kolor spalin w benzyniaku.

Ciemny olej na bagnecie nie świadczy o uszczelniaczach, bo olej silnikowy ciemnieje także w prawidłowo pracującym silniku.

Co robią uszczelniacze zaworowe

Uszczelniacz zaworowy to elastyczny element osadzony na prowadnicy i obejmujący trzonek zaworu. Dopuszcza do trzonka tylko tyle oleju, ile potrzeba do smarowania, a resztę zatrzymuje, żeby nie spływała do komory spalania ani do kanałów dolotowych i wydechowych.

Czarny zawór z przewodami zamontowany w komorze silnika.

Zwykle przypada jeden uszczelniacz na każdy zawór. Pod wpływem temperatury i starzenia guma twardnieje, traci sprężystość i przestaje dobrze przylegać do trzonka. Gdy luz mają także same prowadnice lub gniazda, problem sięga głębiej i dotyczy już zużycia zaworów silnika.

Uszczelniacze czy pierścienie i odma? Jak je odróżnić

Pomaga kryterium czasu: liczy się moment, w którym pojawia się dym. Przy uszczelniaczach zaworowych widać go po rozruchu po postoju i po hamowaniu silnikiem, a po rozgrzaniu często słabnie. Dym stały albo nasilający się przy przyspieszaniu i większym obciążeniu wskazuje raczej na pierścienie tłokowe lub turbinę. To wskazówki, a nie sztywne reguły: w jednym silniku może być zużytych kilka elementów naraz.

Zapchana odma olejowa daje inny obraz, bo nie ma wyraźnej zależności od momentu jazdy. Gdy dym nie pasuje do żadnego z tych schematów, sprawdź pełną listę przyczyn, dla których silnik spala olej.

Kiedy wymienić uszczelniacze zaworowe

Wymiana ma sens, gdy źródło ubytku jest potwierdzone, a nie tylko podejrzewane. Najpierw ustal skalę: wykonaj pomiar ubytku oleju w stałych odstępach przebiegu i sprawdź, czy to nie wyciek.

Za wymianą przemawiają:

  • wyraźny dym po rozruchu lub po hamowaniu silnikiem, którego nie tłumaczy odma ani turbina;
  • ubytek oleju, który się powiększa, a plam pod autem nie ma;
  • zaolejone świece, sonda lambda lub nagar, które wracają po czyszczeniu;
  • prowadnice i zawory w dobrym stanie, czyli sama guma jest przyczyną.

Wymianę zwykle łączy się z oceną zaworów i prowadnic, bo nowe uszczelniacze na zużytej prowadnicy niewiele zmienią. Jeśli po naprawie dym nie ustępuje, trzeba szukać źródła gdzie indziej. Odkładanie naprawy ma swoją cenę: spalany olej brudzi świece i sondę lambda, a w dalszej kolejności może zanieczyszczać katalizator.

Do czasu naprawy sprawdzaj poziom oleju częściej niż zwykle i nie dopuszczaj do spadku poniżej minimum. Czerwona kontrolka ciśnienia oleju oznacza koniec jazdy: zjedź w bezpieczne miejsce, wyłącz silnik i wezwij pomoc drogową.

Pytania o uszczelniacze zaworowe

Czy można jeździć ze zużytymi uszczelniaczami zaworowymi?

Przy niewielkim ubytku auto zwykle da się użytkować, o ile poziom oleju jest sprawdzany często, a naprawa nie jest odkładana bez końca. Nagar na świecach i sondzie narasta z każdym przebiegiem. Gdy poziom oleju spadnie do minimum, nie jedź dalej, a auto przewieź do warsztatu na lawecie.

Czy wymiana uszczelniaczy wymaga zdjęcia głowicy?

To zależy od konstrukcji silnika. W części silników uszczelniacze wymienia się po zdjęciu pokrywy zaworów i części rozrządu, a zawór podtrzymuje się w głowicy specjalnym przyrządem. W innych konstrukcjach potrzebny jest większy demontaż, więc zakres prac ustala warsztat po obejrzeniu silnika.

Ile kosztuje wymiana uszczelniaczy zaworowych?

Koszt zależy od liczby zaworów, dostępu do nich, zakresu demontażu, ceny części oraz stawki warsztatu. Wyższa będzie kwota, gdy trzeba zdjąć głowicę lub rozrząd albo wymienić prowadnice. Rzetelną wycenę da dopiero diagnoza silnika, najlepiej z opisem zakresu prac.

O autorce

Autorka artykułów w serwisie Poradnik Katalizatorów. Pisze o katalizatorach, filtrach DPF, układzie wydechowym i przygotowaniu części do wyceny.

Wszystkie poradniki Zapytaj o wycenę
Baza wiedzy